Firmy IT wdrażają AI "na złą modłę" — pracownicy są dosłownie zmuszani do jej używania

Firmy nie tylko zachęcają do korzystania z AI, ale wprowadzają dość surowe mechanizmy. Na przykład startup Conductor wprowadził dla pracowników «ocenę kompetencji AI» w skali od 1 do 5: maksymalny wynik otrzymują osoby, które tworzą procesy usprawniające pracę innych. Dodatkowo wprowadzono system premiowy: za najlepszy proces AI można otrzymać w postaci opłaconych wakacji o wartości kilku tysięcy dolarów. CEO Seth Besmertnik mówi, że «stosujemy metodę kija i marchewki» oraz że «firma może się rozwijać tylko wtedy, gdy wszyscy pracownicy posiadają wysoki poziom kompetencji».

Umiejętności związane z AI stają się filtrem już na etapie rekrutacji. W Conductorze kandydaci są testowani bezpośrednio podczas rozmowy: prosi się ich o rozwiązanie zadania za pomocą AI, wyjaśnienie wyboru narzędzi i promptów, a także o opisanie, jak podeszliby do zadania pół roku temu. Jeśli kandydat nie wykaże się odpowiednią biegłością w obsłudze AI, po prostu nie jest brana pod uwagę.

Według danych firmy konsultingowej Section, około 42% pracowników IT twierdzi, że ich przełożeni oczekują korzystania z AI w codziennej pracy — jeszcze 8 miesięcy temu takich było 32%. Jednocześnie prawie połowa firm z branży technologicznej i telekomunikacyjnej już widzi pozytywne efekty generatywnego AI — w porównaniu do 35% na całym rynku.

Jednak wdrażanie nie przebiega tak gładko, jak mogłoby się wydawać. Pracownicy są sceptyczni: nie wszyscy są przekonani, że AI naprawdę oszczędza czas, a na tle wypowiedzi CEO o redukcji zatrudnienia pojawia się niepokój. «W IT jest to jeszcze bardziej widoczne. Czy pracownicy będą masowo wdrażać AI, jeśli myślą, że to pozbawi ich pracy?» — pytają autorzy badania.

Duże firmy już aktywnie monitorują wykorzystanie AI. W dziale AWS Amazona istnieją dashboardy pokazujące, jak inżynierowie korzystają z narzędzi AI, co jest uwzględniane przy awansach. Google zaczął włączać wykorzystanie AI do części przeglądów wyników programistów. W Meta nowy system oceny może nawet liczyć, ile linii kodu zostało napisanych przy pomocy AI. W Microsofcie menedżerowie omawiają z pracownikami, jak dokładnie stosują AI w pracy, a w Salesforce mówią wprost: jeśli nie korzystasz z AI, prawdopodobnie osiągasz słabe wyniki.

Jednocześnie wdrażanie AI to nie tylko «rozdawanie narzędzi». Firmy eksperymentują: najpierw ludzie testują różne rozwiązania, najlepsze z nich są utrwalane, a w pewnym momencie użycie staje się obowiązkowe. W Salesforce na przykład istnieją już procesy, gdzie nie da się obejść bez AI: organizacja urlopu czy samoocena są realizowane za pomocą agentów AI, a według kierownictwa «praktycznie 100% pracowników» korzysta z AI przynajmniej w jakiejś formie.

Presja na wdrażanie jest szczególnie wysoka w dużych firmach technologicznych: inwestują one miliardy w AI i muszą pokazać zwrot. «Trzeba udowodnić ROI» — wyjaśniają konsultanci rynku pracy. Jeśli firmy nie będą w stanie efektywnie wykorzystywać AI wewnętrznie, będzie im trudniej sprzedawać te rozwiązania klientom.

Jednak wciąż istnieje niewielka grupa sceptyków. Na przykład w Autodesk część pracowników początkowo korzystała z narzędzi AI nieoficjalnie, ponieważ były one zablokowane. Obecnie firma stawia na konkretne scenariusze, w których AI rzeczywiście zwiększa wydajność. CEO Andrew Anagnost przyznaje, że nie da się całkowicie uniknąć oporu, ale «tacy ludzie prawdopodobnie nie przetrwają na dłuższą metę».