"To nie 996, to gorsze": 16-godzinne zmiany w startupach AI stają się normą

Współzałożyciel startupu AI Mythril, Sanju Lokuhitige, powiedział w wywiadzie dla The Guardian, że pracuje siedem dni w tygodniu po 12 godzin dziennie. «Czasami koduję przez cały dzień. Nie mam równowagi między pracą a życiem prywatnym» — mówi. Według niego, nawet w niedziele w kawiarniach prawie wszyscy siedzą przy laptopach.

Inny pracownik startupu AI opowiedział o życiu w dwupokojowym mieszkaniu, gdzie razem ze współlokatorami, założycielami startupu, pracuje od 9 rano do nocy, przerywając tylko na posiłki i sen. Nazwał tę sytuację «okropną» i zauważył, że nie chodzi już o chiński model «996» (od 9 do 9 przez sześć dni w tygodniu), ale o 16-godzinne zmiany.

Choć kultura «hustle» zawsze była częścią środowiska startupowego, w erze AI nabrała nowego wymiaru. Zachwyt przełomem technologicznym łączy się z rosnącym niepokojem. Pracownicy jednocześnie tworzą narzędzia, które mogą zastąpić ich własną pracę, i zadają sobie pytanie, czy znajdzie się dla nich miejsce w przyszłości, którą budują, czytamy w publikacji.

Według danych RationalFX, w 2025 roku firmy technologiczne zwolniły około 250 tysięcy pracowników na całym świecie. W wielu przypadkach AI wskazywano jako jeden z czynników optymalizacji. Dyrektorzy dużych firm — w tym Mark Zuckerberg i Elon Musk — otwarcie mówią o tym, że AI zastąpi część młodszych i średnich inżynierów, i wymagają większej «efektywności» i «twardości» od zespołów.

«Jeśli pięć lat temu byłeś inżynierem-programistą, mogłeś dyktować warunki» — mówi coach biznesowy Mike Robbins, który współpracował z Google, Microsoft i Salesforce. Jego zdaniem równowaga sił zmieniła się, a firmy stały się bardziej wymagające, ponieważ mniej boją się utraty pracowników.

Szczególnie narażeni są początkujący specjaliści. Według danych Indeed Hiring Lab, liczba ofert pracy na poziomie początkowym w sektorze technologicznym spadła o jedną trzecią od 2022 roku, podczas gdy zapotrzebowanie na specjalistów z co najmniej pięcioletnim doświadczeniem wzrosło. «Młodszych programistów już nie zatrudniają» — twierdzi Lokuhitige. Aby zdobyć pracę, trzeba «zrobić coś fajnego»: uruchomić produkt lub zademonstrować widoczny wynik.

Inżynier startupu Mintlify, Kyle Finken, przyznaje, że wielu z nich zadaje sobie pytanie: «Czy będę miał pracę za trzy lata?» Jednocześnie podkreśla, że obecny okres jest jednym z najbardziej kreatywnych i produktywnych w branży — wielu pracuje w nadgodzinach nie tylko z powodu presji, ale i z pasji do technologii.

Ekonomiści ostrzegają jednak, że to, co się dzieje, może być dopiero początkiem szerszej transformacji. Badanie Uniwersytetu Stanford University odnotowało «znaczący spadek zatrudnienia wśród pracowników na wczesnych etapach kariery» w obszarach narażonych na wpływ AI, nazywając te branże «kanarkiem w kopalni węgla». Z kolei szef firmy Anthropic, Dario Amodei, wcześniej zasugerował, że w ciągu pięciu lat AI może spowodować likwidację nawet do połowy stanowisk biurowych na poziomie początkowym.

Szefowa Międzynarodowego Funduszu Walutowego, Kristalina Georgiewa, porównała efekt AI do «tsunami zalewającego rynek pracy», ostrzegając, że w rozwiniętych gospodarkach nawet do 60% miejsc pracy może zostać przekształconych lub zniknąć.