Тры эканамісты — Дэвід Отар з MIT, Антон Карынек з Універсітэта Вірджыніі і Марта Гімбел з Йельскага ўніверсітэта — па-рознаму ацанілі, як штучны інтэлект зменіць рынак працы ў бліжэйшыя гады.
Тры эканамісты — Дэвід Отар з MIT, Антон Карынек з Універсітэта Вірджыніі і Марта Гімбел з Йельскага ўніверсітэта — па-рознаму ацанілі, як штучны інтэлект зменіць рынак працы ў бліжэйшыя гады.
Самы трывожны прагноз даў Карынек. На ягоную думку, сітуацыя зменіцца, калі ШІ зможа выконваць не толькі інтэлектуальныя, але і фізічныя задачы на чалавечым узроўні. «Тады мы раптоўна перастанем быць дэфіцытным рэсурсам», — лічыць эксперт.
Цяпер работнікі атрымліваюць каля 60% сукупнага даходу развітых краін у выглядзе аплаты працы. Карынек лічыць, што пры масавым укараненні ШІ гэтая доля можа апусціцца ніжэй за 50%. «У доўгатэрміновай перспектыве людзям будзе вельмі цяжка выжываць, прадаючы сваю працу, як мы рабілі з часоў прамысловай рэвалюцыі», — дадаў ён.
На думку Карынека, дзяржавам можа спатрэбіцца новая сістэма размеркавання даходаў, якая не залежыць ад рынкавай вартасці працы чалавека. У першую чаргу пад ціск аўтаматызацыі, лічыць ён, трапяць «прафесіі за наўтбукам»: юрысты, фінансісты, бухгалтары, кансультанты і іншыя спецыялісты, чые задачы можна фармалізаваць.
Эканаміст MIT Дэвід Отар глядзіць на сітуацыю значна спакайней: «Не думаю, што нас чакае праграмны апакаліпсіс». Навуковец лічыць, што ШІ не проста знішчыць працоўныя месцы, а зменіць іх у розных напрамках. Чалавечае меркаванне, эмпатыя, маральныя рашэнні і прафесійны досвед, паводле яго, захаваюць эканамічную каштоўнасць.
Отар прызнае, што частка работнікаў сапраўды можа страціць працу. У групе рызыкі ён называе супрацоўнікаў кол-цэнтраў, перакладчыкаў, менеджараў сярэдняга звяна, ілюстратараў і капірайтараў.
Але замест сцэнарыя поўнага знікнення занятасці ён прапануе думаць пра тое, як ШІ дапаможа закрыць незадаволены попыт у ахове здароўя, адукацыі ды іншых сацыяльных сферах. «Мы дзесяцігоддзямі выкарыстоўваем камп’ютары, але гэта не прывяло да знікнення ўсёй працы», — упэўнены эксперт.
Дырэктар Yale Budget Lab Марта Гімбел лічыць, што ў дыскусіі пра аўтаматызацыю часта недаацэньваюць складанасць рэальнай працы. Паводле яе, у Сіліконавай даліне многія задачы маюць зразумелыя мэты і вымяральныя вынікі, але большасць прафесій уладкаваны іначай: «У рэальным жыцці большасць работ вельмі хаатычныя. Іх цяжка ператварыць у набор параметраў, якія можна аптымізаваць».
Гімбел таксама ўпэўнена, што частка паслуг застанецца запатрабаванай менавіта таму, што людзі аддаюць перавагу ўзаемадзеянню з людзьмі, а не з машынамі. Гэта датычыць дагляду за дзецьмі і пажылымі, адукацыі, мастацтва, жывых выступленняў ды іншых сфер, дзе важныя давер, эмоцыі і асабісты кантакт. «Мне ўсё роўна, наколькі добры робат: я не аддам робату выхоўваць паўтарагадовае дзіця», — патлумачыла даследчыца.
Усе трое сыходзяцца ў адным: пераход да эканомікі з шырокім выкарыстаннем ШІ будзе балючым для часткі работнікаў. Асабліва ўразлівымі могуць аказацца спецыялісты старэйшага ўзросту: ім цяжэй змяніць прафесію пасля звальнення, а іх даходы могуць не аднавіцца нават у выпадку агульнага эканамічнага росту.
Рэлацыраваліся? Цяпер вы можаце каментаваць без верыфікацыі акаўнта.