Практыка вайб-кодынгу можа падарваць экасістэму праграм з адкрытым зыходным кодам. Да такой высновы прыйшла група еўрапейскіх даследчыкаў, якія апублікавалі працу Vibe Coding Kills Open Source.
Практыка вайб-кодынгу можа падарваць экасістэму праграм з адкрытым зыходным кодам. Да такой высновы прыйшла група еўрапейскіх даследчыкаў, якія апублікавалі працу Vibe Coding Kills Open Source.
Аўтары адзначаюць, што новая мадэль распрацоўкі дазваляе нават спецыялістам з базавымі тэхнічнымі ведамі ствараць і запускаць праграмнае забеспячэнне, не заўсёды разумеючы, як працуе ўвесь код. Аднак за зручнасцю хаваецца сур’ёзная праблема: такія праекты шмат у чым абапіраюцца на open-source-бібліятэкі, якія існуюць дзякуючы ўкладу супольнасці.
Галоўная выснова даследавання: чым папулярнейшы становіцца вайб-кодынг, тым менш рэсурсаў застаецца ў праектаў з адкрытым зыходным кодам. У выніку гэта запавольвае іх развіццё і негатыўна ўплывае на ўсю тэхналагічную экасістэму. У доўгатэрміновай перспектыве выкарыстанне open-source праз ШІ пазбаўляе такія праекты даходаў і падтрымкі. Механізмы, якія раней дапамагалі ім хутка расці, цяпер могуць гэтак жа хутка прывесці да іх заняпаду.
Адзін з аўтараў працы, эканаміст Цэнтральна-Еўрапейскага ўніверсітэта Міклаш Корэн лічыць, што праблема ўжо пачынае праяўляцца на практыцы. У якасці прыкладу ён прывёў кампанію Tailwind Labs — распрацоўшчыка папулярнага open-source CSS-фрэймворка, які нядаўна звольніў трох з чатырох інжынераў на фоне падзення выручкі.
Кіраўнік Tailwind Labs Адам Уотан паведаміў на GitHub, што «трафік да нашай дакументацыі знізіўся прыкладна на 40% у параўнанні з пачаткам 2023 года, нягледзячы на тое, што Tailwind стаў папулярнейшы, чым калі-небудзь». Ён дадаў: «Дакументацыя — адзіны спосаб, дзякуючы якому людзі даведваюцца пра нашы камерцыйныя прадукты, і без кліентаў мы не можам дазволіць сабе падтрымліваць фрэймворк».
Паводле слоў Корэна, падобныя выпадкі могуць стаць нормай. «Нашы вынікі паказваюць, што сітуацыя Tailwind будзе правілам, а не выключэннем», — адзначыў ён.
Даследчык лічыць, што карыстальнікі ШІ-інструментаў рэдка вяртаюць каштоўнасць супольнасці open source. «Зручнасць дэлегавання працы ШІ-агенту занадта вялікая. Падазраю, што большасць вайб-кодэраў проста не думаюць пра распрацоўшчыкаў OSS», — сказаў ён, прызнаўшы, што і сам часам піша код на мовах, у экасістэме якіх дрэнна арыентуецца.
Хоць ШІ зніжае кошт распрацоўкі, чалавечы ўдзел скарачаецца яшчэ хутчэй. «Узаемадзеянне з рэальнымі карыстальнікамі знікае хутчэй, чым падаюць выдаткі распрацоўкі», — патлумачыў Корэн. Па яго словах, нават невялікае паляпшэнне магчымасцяў мадэляў можа прывесці да масавага пераходу на такі спосаб праграмавання.
Вучоны папярэджвае, што без open-source сама мадэль вайб-кодынгу акажацца нежыццяздольнай. «Нельга проста замарозіць бягучы стан OSS і жыць за яго кошт. Праекты трэба падтрымліваць, выпраўляць памылкі і закрываць уразлівасці. Калі open source рухне, вайб-кодынг рухне разам з ім. Нам трэба гаварыць пра гэта і дзейнічаць ужо цяпер», — заявіў даследчык.
Корэн таксама лічыць, што буйныя ШІ-кампаніі павінны дзяліцца даходамі з распрацоўшчыкамі адкрытага ПЗ. «Мы прапануем мадэль размеркавання выручкі на аснове фактычнага выкарыстання. Тэхналогіі ўжо дазваляюць рэалізаваць такую бізнес-мадэль», — сказаў ён.
На думку вучонага, асабліва ўразлівымі акажуцца невялікія праекты. «Папулярныя бібліятэкі знойдуць спонсараў, але нішавыя распрацоўкі пацерпяць мацней. Многія паспяховыя праекты — Linux, Git ці grep — пачыналіся з аднаго распрацоўшчыка. Калі аўтары невялікіх праектаў здадуцца, хто створыць наступны Linux?» — заключыў эксперт.
Рэлацыраваліся? Цяпер вы можаце каментаваць без верыфікацыі акаўнта.