«Калі шукаеш працу ў 2026-м, думаць няма калі». У LinkedIn усіх разводзяць фэйк-кампаніі — расследаванне айцішніка
Кандыдат раскапаў новыя кейсы ашуканства і робіць выснову: рынак найму зламаўся з двух бакоў.
Кандыдат раскапаў новыя кейсы ашуканства і робіць выснову: рынак найму зламаўся з двух бакоў.
Фулстэк-распрацоўшчык Мікалай Канавалаў жыве ў Варшаве, апошнія месяцы ён актыўна шукае працу. Зносіны з рэкрутарам (альбо «рэкрутарам» — мы не ведаем) ледзь не каштавалі яму зліву персанальных звестак. На сваю гісторыю ён звярнуў увагу devby, каб засцерагчы кандыдатаў (англамоўную версію са скрынамі перапісак ды іншымі пруфамі Мікалай выклаў на сваёй старонцы ў LinkedIn). Пераказваем сутнасць.
У канцы мая на Мікалая выйшла рэкрутар Марціна і напісала, што шукае кандыдата для кампаніі Somnio Software на «праект для банка ў Лондане», прыклала спасылку на вакансію. Праз некалькі дзён адбыўся 30-хвілінны колл у Google Meet. Нічога незвычайнага — стандартныя пытанні, звычайнае знаёмства з рэкрутарам. Рэтраспектыўна Мікалай даследаваў запіс і не выявіў у голасе Марціны ніякіх прыкмет ШІ.
Цікавае пачалося пасля кола. У наступным лісце Марціна запытала ў кандыдата копію пашпарта і кантакты калег, якія маглі б даць незалежны водгук — быццам бы такое патрабаванне ў Банка Лондана.
— Як, чорт вазьмі, «лонданскі банк» ператварыўся ў «Bank of London»? — здзівіўся Мікалай.
Ён адразу праверыў сайт банка — высветлілася, што ў іх ёсць вакансіі толькі для менеджараў і аналітыкаў. Для інжынераў працы няма.
Мікалай імгненна запытаў у Марціны, які канал сувязі яны выкарыстоўваюць для такіх рэчаў. Не праз жа LinkedIn адпраўляць персанальныя дадзеныя. Хто апрацоўшчык звестак? Хто партнёры? Колькі захоўваюцца дадзеныя?
Ніякага адказу больш ён не атрымаў — ні праз дзень, ні праз тыдзень.
— На гэты момант у мяне ўжо ўзнікла ўстойлівае адчуванне, што гэта афёра, якая павінна была спрацаваць з любым іншым чалавекам, які шукае працу ў 2026-м, — кажа Мікалай. — Людзям няма калі думаць і правяраць кожную дэталь, і гэтым карыстаюцца махляры.
Ён захацеў даведацца пра схему больш і пачаў шукаць інфармацыю.
Першай мішэнню стала рэкрутынгавая кампанія, супрацоўніцай якой прадстаўлялася Марціна, — WeAreStaffy. Аказалася, што такая кампанія сапраўды існуе ў Аргентыне, але сляды вядуць да іншай кампаніі — Staffy — у Канадзе. І спецыялізуецца яна на падборы не ІТ-кадраў, а работнікаў для гатэляў, рэстаранаў і аховы здароўя.
Прагугліўшы кампанію Somnio Software, Мікалай высветліў, што яна заснавана ва Уругваі, штаб-кватэра — у Монтэвідэа. Судзячы па сервісах бізнес-аналітыкі, у кампаніі ёсць кліенты, пры гэтым яе імпарт чамусь скарачаецца з года ў год.
— Няўжо кампанія зусім не купляе абсталяванне для супрацоўнікаў, — дзівіцца айцішнік.
Ён напісаў неадбыўшамуся працадаўцу — адказу не атрымаў. А таксама нядаўна — у сам The Bank of London. Пакуль без вынікаў.
Мікалай таксама вывучыў расцэнкі ў дарквэбе на персанальныя дадзеныя суіскальнікаў. За сканы еўрапейскіх і амерыканскіх пашпартоў разам з сэлфі плацяць, паводле розных крыніц, ад 100 да 1500 долараў. Па спасылках можна знайсці больш інфармацыі: (вось, вось і вось).
Адкрыццё прымусіла Мікалая ўважлівей прыгледзецца да акаўнтаў кампаній, якія падкідвае яму LinkedIn, і аказалася, што сярод іх поўна фэйкавых. У некаторых — дзясяткі тысяч паслядоўнікаў. «Дакладней ботаў», — упэўнены Мікалай.
Гэтае адкрыццё ўразіла распрацоўшчыка. Хаця б таму, што ён усё яшчэ шукае працу і шмат у чым залежыць ад LinkedIn, у профіль і нетворкінг на якім уклаў мора часу.
— Я клікаю на аб’яву і адразу бачу, што гэта фэйкавая кампанія, фэйкавыя рэкрутары, фэйкавыя пасты, фэйкавыя навіны, фэйкавыя сайты, усё фэйкавае! Рынак найму ламаюць з двух бакоў, — канстатуе ён. — Кандыдаты бачаць фэйкавыя кампаніі, кампаніі бачаць фэйкавых кандыдатаў. Давяраць стала значна цяжэй.
Цяпер Мікалай шукае працу інакш. На ягоную думку, найлепшы метад цяпер — пісаць напрамую рэкрутарам/іншым супрацоўнікам цікавай кампаніі. І толькі пасля гэтага рэагаваць на іх вакансію, адсылаць рэзюмэ і трымаць сувязь з чалавекам.
«Гэта не з-за AI. Проста такой канкурэнцыі не было ніколі». Хто зламаў хайрынг і як прасачыцца праз фільтры
«Гэта не з-за AI. Проста такой канкурэнцыі не было ніколі». Хто зламаў хайрынг і як прасачыцца праз фільтры
Айцішнікі сумуюць пра працу і будучыню — прычым усюды (але з нюансамі). Вялікі рэсёрч пра ІТ да 2026-га
Айцішнікі сумуюць пра працу і будучыню — прычым усюды (але з нюансамі). Вялікі рэсёрч пра ІТ да 2026-га
«Працу яшчэ не шукала». Звольнілі з Amazon — як жывецца на дапамозе ў найбагацейшай краіне
«Працу яшчэ не шукала». Звольнілі з Amazon — як жывецца на дапамозе ў найбагацейшай краіне
«Здаўся і пайшоў з EPAM у Revolut». Дзе знаходзяць новую працу ў Польшчы
«Здаўся і пайшоў з EPAM у Revolut». Дзе знаходзяць новую працу ў Польшчы
«Сёння хваляць, заўтра звольняць без ваганняў». Як жонкі ўтрымліваюць айцішнікаў, якія страцілі працу
«Сёння хваляць, заўтра звольняць без ваганняў». Як жонкі ўтрымліваюць айцішнікаў, якія страцілі працу
Рэлацыраваліся? Цяпер вы можаце каментаваць без верыфікацыі акаўнта.