«Кожная кампанія перакамплектавана як мінімум на 25%»: чаму хваля «ШІ»-звальненняў ў бігтэху ператвараецца ў парахавую бочку
Кампаніі ў тэхсектары рапартуюць пра рэкордныя прыбыткі — і адначасова звальняюць дзясяткі тысяч супрацоўнікаў, спісваючы ўсё на ШІ. Паводле дадзеных платформы TrueUp, з пачатку года пад 363 скарачэнні трапілі амаль 150 тысяч чалавек. Рынак губляе ў сярэднім 974 спецыялісты ў дзень — гэта на 44% хутчэй, чым летась. Працэс толькі паскараецца: мінулы месяц стаў горшым за апошнія два гады — пад нож пайшлі 40 тысяч рабочых месцаў. І ўжо трэці месяц запар у якасці афіцыйнай прычыны звальненняў ва ўсіх галінах лідаруе ШІ.
Кампаніі ў тэхсектары рапартуюць пра рэкордныя прыбыткі — і адначасова звальняюць дзясяткі тысяч супрацоўнікаў, спісваючы ўсё на ШІ. Паводле дадзеных платформы TrueUp, з пачатку года пад 363 скарачэнні трапілі амаль 150 тысяч чалавек. Рынак губляе ў сярэднім 974 спецыялісты ў дзень — гэта на 44% хутчэй, чым летась. Працэс толькі паскараецца: мінулы месяц стаў горшым за апошнія два гады — пад нож пайшлі 40 тысяч рабочых месцаў. І ўжо трэці месяц запар у якасці афіцыйнай прычыны звальненняў ва ўсіх галінах лідаруе ШІ.
Аднак на рынку расце скептыцызм, піша TechCrunch. ШІ ўсё часцей называюць проста зручнай шырмай для маскіроўкі кіраўніцкіх памылак і раздутых падчас пандэміі штатаў. Напрыклад, кіраўнік плацёжнага сервісу Block Джэк Дорсі спачатку запэўніваў, што звальненне амаль паловы кампаніі — гэта не прыкмета праблем, а пераход на новыя эфектыўныя ШІ-інструменты. Але пад ціскам каментатараў у X ўсё ж прызнаў, што кампанія банальна наняла занадта шмат лішніх людзей у папярэднія гады.
Венчурны капіталіст Марк Андрысэн лічыць ШІ «універсальнай адгаворкай». «Па сутнасці, кожная буйная кампанія раздута. Як мінімум на 25%. Думаю, большасць — на 50%. А многія — на 75%», — казаў ён у падкасце 20VC. І цяпер у топ-менеджменту з’явіўся ідэальны прэцэдэнт, каб скараціць штаты.
Сітуацыя становіцца выбуханебяспечнай праз дзікі кантраст: пакуль звычайных інжынераў выпраўляюць за дзверы, вузкі круг ШІ-інсайдэраў фантастычна багацее. Вытворца ШІ-чыпаў Cerebras Systems у першы ж дзень гандлю на Nasdaq узляцеў на 68%, атрымаўшы капіталізацыю $67 млрд, што імгненна зрабіла яго заснавальнікаў мільярдэрамі. SpaceX пасля выхаду на біржу ацэньваецца ў $2,1 трлн, Ілан Маск — на паперы — стаў першым у свеце трыльянерам, а сярод супрацоўнікаў з’явілася каля 4400 новых мільянераў. На падыходзе да IPO таксама Anthropic і OpenAI, і ў кожнай ацэнка ўжо каля $1 трлн.
Гэтае баляванне падчас чумы выдатна відаць на бытавым узроўні. У Сан-Францыска на фоне ШІ-буму элітная нерухомасць разлятаецца на мільёны долараў вышэй запытанай цаны. Марк Цукерберг купіў асабняк у Маямі за $170 млн, паставіўшы гістарычны рэкорд акругі, а праз два месяцы Meta абвясціла аб звальненні 8 тысяч чалавек — каля 10% свайго штату.
Звольненыя айцішнікі выходзяць на рынак працы ва ўмовах жорсткага эканамічнага ціску. Кошт медыцынскіх страховак у ЗША вырас на 6-7%, што ўдвая вышэй інфляцыі, цэны на жыллё з 2020 года скочылі на 28%, а стаўкі па іпатэцы падвоіліся. Паводле апытанняў, 76% амерыканцаў называюць кошт жыцця сваёй галоўнай праблемай, а 65% лічаць, што сярэдні клас ім больш недаступны.
Эканамісты называюць сапраўднымі прычынамі скарачэнняў і асцярожнасці бізнесу мыты, вайну на Блізкім Усходзе і агульную макраэканамічную нявызначанасць. Але карціна вымалёўваецца адназначная: адна група людзей фантастычна багацее на тэхналогіях, якімі нібыта замяняюць іншую групу.
Апошні раз такая розніца ў даходах і несправядлівасць прывялі да руху Occupy Wall Street у 2011 годзе пасля фінансавага крызісу. Але тады грамадства злавалася праз тое, хто аплачвае выратаванне банкаў. Цяпер крызісу няма — кампаніі звышпрыбытковыя, а акцыі Block, Atlassian і Cloudflare растуць кожны раз, калі яны заяўляюць пра скарачэнні дзеля ШІ. Калі ў 2008 годзе пасыл уладаў счытваўся як «мы ратуем тых, хто зламаў эканоміку, пакуль вы губляеце працу», то сёння бігтэх транслюе: «мы багацеем як ніколі на тэхналогіях, якімі вас замянілі». І гэтая рыторыка можа абысціся кампаніям вельмі дорага, падсумоўвае TechCrunch.
Релоцировались? Теперь вы можете комментировать без верификации аккаунта.